Ik ben fan van Tesla. Van wie? Tesla! En nee, dat is niet deze meneer:

Niet Tesla

Hi!

Nouja, daar ben ik ook fan van. En daar komt vast ook nog wel een stukje over.

Maar wie is Tesla dan? Dat is deze meneer:

Tesla

Hi!

En ik ben geen fan van Tesla om zijn gave kapsel, snor of troon. Okee, ook daarom. Maar vooral omdat Nicola Tesla een Echte Uitvinder was. Geen blog over uitvinders is compleet zonder een stukje over Tesla.

Terwijl Tesla een van de grondleggers van onze moderne samenleving is, is hij daar nooit echt beroemd om geworden. De laatste tijd is hij weer wat bekender , onder andere door die bovenste meneer en zijn mooie auto’s. Maar laat ik proberen uit te leggen waarom ik zo’n fan ben van Tesla.

Eens een uitvinder, altijd een uitvinder

Tesla werd in 1856 geboren in Kroatië. Als kind was hij al bezig dingen uit te vinden, zoals een draaimolentje dat aangedreven werd door insecten. Toen een buurtgenootje een paar van die insecten in zijn mond stopte was Tesla zo geschokt dat hij besloot nooit meer dieren voor zijn apparaten te gebruiken. In 1884 vertrok hij naar de VS om de Amerikaanse Droom achterna te gaan, en het is hem bijna gelukt. Hij kwam daar aan met niks, maar is daar uiteindelijk ook met niks gestorven.

In Amerika kwam hij te werken in het bedrijfje van Thomas Edison, genaamd General Electric. Je weet wel, Edison, die van de gloeilamp. En General Electric, van zo’n beetje alles. Tesla werkte een tijd in het lab van Edison, totdat hij ruzie kreeg met Edison, vertrok en een eigen lab opzette om verder te experimenteren met elektriciteit.

Efficiënte stroom

Geen uitvinder zonder patent

Elektriciteit bestond op zich al een tijdje, maar Tesla was ervan overtuigd dat het op een vreselijk inefficiënte manier werd opgewekt en gebruikt. De elektriciteit werd toen namelijk opgewekt als gelijkspanning: één van de kabels is altijd plus, de ander altijd min. Zoals bij batterijen dus, en dat is ook niet zo gek want op die manier werd de eerste stroom ook opgewekt.

Gelijkspanning heeft wel wat nadelen. Als je stroom mechanisch wilt opwekken, zoals met de dynamo op je fiets, dan heb je voor gelijkspanning contact nodig tussen de draaiende onderdelen van de motor. Dat doe je door er zogenaamde koolborstels tussen te plaatsen, maar dat slijt als een gek en het kan nogal vonken. Die borstels moet je dus regelmatig vervangen.

Strijd om de Spanning

Tesla vond dit allemaal maar niks en vond daarom de wisselspanning uit. Bij wisselspanning zijn de draden om de beurt plus en min, de spanning gaat ‘heen en weer’. Het voordeel hiervan was dat je er een motor mee kan maken waarbij het contact tussen de draaiende onderdelen niet meer nodig was. Het is gebaseerd op inductiespanning, wat contactloos (draadloos) werkt.

Maar daar was Edison helemaal niet blij mee. Het grootste deel van Edisons werk en patenten was namelijk gebaseerd op gelijkspanning, dus als de wisselspanning aan zou slaan zou hij een hoop centen mislopen. Er ontstond een heuse ‘War of the Currents’, waarin Edison vooral de wisselspanning van Tesla onderuit probeerde te halen. Gelijkspanning tegen wisselspanning. Die strijd is een verhaal op zich en er zijn ook meerdere boeken over geschreven.
Maar uiteindelijk heeft het niet uitgemaakt: vandaag de dag komt er dankzij Tesla gewoon wisselspanning uit het stopcontact.

Een Echte Uitvinder

Dat zou op zich al een waardige uitvinding voor één levensduur zijn. Maar Tesla experimenteerde vrolijk verder en gaf er niet zelden een politiek tintje aan. Een paar voorbeelden:

  • Hij bedacht het draadloos overbrengen van communicatie en stond zo aan de wieg van de radiogolf en de op afstand bestuurbare voertuigen.
  • Hij ontwikkelde in 1893 het draadloos versturen van stroom op lange afstand. Zijn uiteindelijke doel hiermee was het uitzenden van elektriciteit die door iedereen opgevangen en gebruikt zou kunnen worden. Gratis stroom voor iedereen dus, verstuurd via de lucht.
  • Ook zou hij onderzoek naar trillingen hebben gedaan, en bijna zijn laboratorium in hartje New York uit elkaar hebben getrild door naar de ‘eigenfrequentie’ van het gebouw te zoeken.
  • Als vervolg hierop schijnt hij later berekend te hebben hoeveel bommen je waar op de aarde in serie af zou moeten laten gaan om de aarde op dezelfde manier uit elkaar te trillen.
  •  Hij bedacht de Death Ray, het doemwapen dat in vele B-films terug is gekomen. Zijn idee was alleen niet om de wereld te onderwerpen aan zijn wil, maar om een wapen te maken dat zó verschrikkelijk was dat het bestaan ervan alleen al genoeg was om verdere oorlogen te voorkomen.

En natuurlijk dit. Deze foto zegt denk ik wel genoeg.

ZZzzzzzap!

De Tesla Coil. Ook meteen de eerste manier waarop ik kennis heb gemaakt met Tesla .

Mad Science

Tesla wordt ook wel het ‘prototype mad scientist’ genoemd. Het schijnt dat hij tegen het einde van zijn leven berooid op een kamertje woonde en duiven hield op zijn balkon. Waarvan hij dacht dat ze laserstralen uit hun ogen schoten…

Een Echte Uitvinder dus!

Wil je wekelijks een e-mail update van de Hoofdwerker?

Schrijf je in op de nieuwsbrief!

Nieuwsbrief wordt beheerd via MailChimp